Meer WIA-uitkeringen
Het aantal nieuwe WIA-uitkeringen is licht gestegen. In de eerste helft van 2008 werden 12.000 nieuwe WIA-uitkeringen verstrekt, duizend meer dan het jaar ervoor. Dat blijkt uit cijfers van het CBS. In totaal werden er vorig jaar ( inclusief de al bestaande uitkeringen) 49.000 uitkeringen verstrekt, waarvan 11.000 aan volledig arbeidsongeschikten en bijna 38.000 aan gedeeltelijk arbeidsgeschikten.
Ruim 60% van de mensen die een uitkering uit de
WIA (Wet werk en Inkomen naar Arbeidsvermogen) ontvangen, is 45 jaar of ouder.
De helft van alle volledig en duurzaam arbeidsongeschikten is zelfs 55 jaar of
ouders. Bij gedeeltelijk of niet-duurzaam arbeidsgeschikten vormen 45- tot
54-jarigen de grootste groep. De verdeling man-vrouw is nagenoeg gelijk.
De WIA nogmaals in het kort
In tegenstelling tot de WAO, die arbeidsongeschiktheid centraal stelde, is
de kern van de WIA juist gericht op arbeidsgeschiktheid. De wet kent twee
regelingen: IVA en WGA. IVA staat voor Inkomensvoorziening volledig
arbeidsongeschikten en WGA voor Werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten.
Beide regelingen gaan pas in na de loondoorbetalingsperiode van twee jaar en een
keuring door het UWV. Wie volledig en duurzaam arbeidsongeschikt wordt, krijgt
een WGA uitkering en wie minder dan 35% arbeidsongeschikt wordt, krijgt geen WIA
uitkering.
Prikkels
De arbeidsparticipatie moet in 2016 gestegen zijn van 70 naar 80%. Sinds
2002 geldt een acceptatieplicht om passende arbeid te aanvaarden om loon of
uitkering te behouden. Vergeleken met de 'oude' WAO zit het kernverschil bij de
'nieuwe' WIA in de financiële prikkel, waarbij werken lonend is gemaakt. Dit
moet een cultuuromslag teweeg brengen. Ook wordt werken gestimuleerd door
subsidies voor langdurig werklozen en arbeidsongeschikten.
Instroom groeit
Aanvankelijk daalde de instroom van arbeidsongeschikten fors, onder andere
door de Wet verbetering poortwachter en strengere keuringsregels. In 2006 was de WIA instroom beneden alle verwachtingen. Ruim 19.000 aanvragen werden afgewezen
omdat er sprake was van minder dan 35% arbeidsongeschiktheid en slechts 21.000
mensen kwamen in de WIA terecht, waarvan 5.000 in de IVA, 10.000 volledig maar
niet duurzaam in de WGA en 6.000 gedeeltelijk arbeidsongeschikten in de WGA. In
2007 en 2008 nam de instroom weer wat toe. De mindere instroom leidde bij de
verzekeraars overigens tot scherpere premies.